Coppa Italia: Thế giới của những kẻ điên

---

Soi Kèo - Tháng Một lại đến. Là khi người hâm mộ đã no nê với các giải vô địch quốc nội, các giải cúp quốc gia đã tới và đem lại cảm giác của một làn gió mới, sảng khoái và mát lành.

Đấy vốn là những đấu trường tạo điều kiện cho các đội bóng nhỏ cất tiếng nói. Tất nhiên, các ông lớn vẫn thường ra về với danh hiệu trên tay. Thể thức knock-out đem tới những cung bậc cảm xúc trái ngược, những phép màu diệu kì hay những cuộc lật đổ đầy bất ngờ mà ở thể thức vòng tròn tính điểm không thể mang lại.

Không cần lấy ví dụ đâu xa, FA Cup, giải bóng đá lâu đời nhất thế giới là nơi bất ngờ được ví “xuất hiện thường xuyên như sương mù nước Anh”. Wrexham, xếp bét bảng giải hạng 4, đánh bại đương kim vô địch nước Anh Arsenal 2-1 ngay tại vòng 3 năm 1992. Gần đây hơn, Exeter City, CLB thi đấu ở giải hạng 5 đã  cầm hoà Manchester United ngay tại Old Trafford. Gần hơn nữa, với 200% sức lực bỏ ra trong trận chung kết FA Cup 2012-13 gặp Manchester City, Wigan Athletic đã được trọng thưởng bằng danh hiệu đầu tiên trong lịch sử câu lạc bộ. Một năm sau, Wigan lại cho Man City nếm trái đắng lần nữa, đá văng the Citizens tại tứ kết. 

Nhưng tại Italy, chuyện đó có vẻ không đúng cho lắm. Coppa Italia tiếp tục thể hiện sự thiếu công bằng nghiêm trọng, ảnh hưởng đến chất lượng và danh tiếng của nền bóng đá Ý nói chung và giải đấu nói riêng. 

Hai tuần vừa rồi của tháng Một, vòng 5 Coppa Italia khởi tranh với sự tham gia của 16 câu lạc bộ. Tất cả 16 cái tên đều đến từ Serie A. So sánh với vòng 5 FA Cup mùa 2013-14, nơi cũng chỉ còn 16 đội tranh tài, số đội đến từ Premier League là 10/16, chiếm 62.5%. Tỉ lệ tại Copa del Rey và DFB-Pokal lần lượt là 75 và 62.5%. Con số này tại Coupe de France còn tụt xuống 43.75%. 

Nguyên nhân cho hiện tượng này là quy tắc thi đấu kì lạ của Coppa Italia. 8 đội bóng hàng đầu Serie A mùa trước được đặc cách vào thẳng vòng 5 (vòng 16 đội). 12 đội thấp hơn và các đội Serie B tham gia ở vòng 3, trong khi các câu lạc bộ nhược tiểu từ Lega Pro và Serie D trải qua một loạt các trận vòng loại trước khi được hít thở quãng thời gian ngắn ngủi tại Coppa. 

Trong 62 trận đấu đã diễn ra tại Coppa Italia mùa này, chỉ có 12 đội khách giành chiến thắng.Không có mấy sự kịch tính để trông đợi. Vì con đường đến trận chung kết là nhiệm vụ bất khả thi cho những đội bóng nhỏ. 

Mùa 2013-14, Udinese, Fiorentina, AS Roma và Napoli là những cái tên góp mặt tại vòng bán kết. Mùa 2012-13, những đội bóng còn giàu truyền thống hơn, Juventus, Roma, Lazio và Inter Milan tranh hùng cho hai suất trận chung kết tại Olimpico. Quy tắc thi đấu đã tạo điều kiện tối đa cho những CLB lớn nhưng cũng khiến Coppa mất đi tính hấp dẫn, điều những giải đấu cúp tại Anh, Tây Ban Nha hay Đức mang lại. 

Khán giả Ý cũng chán chường khi năm này qua năm khác, họ phải xem đi xem lại một vở kịch mà những diễn viên chính đều là các đội lớn. Trận đấu giữa Milan – Sassuolo hôm 13/1 thu hút chưa đầy 10,000 khán giả, không lấp đầy được 1/8 số ghế sân San Siro. Những thay đổi cần được thực hiện lập tức. 

Bốc thăm ngẫu nhiên lựa chọn quyền thi đấu sân nhà sẽ là sự khởi đầu. Thậm chí, nếu mạnh tay, người Italy có thể quay sang học hỏi người Đức khi các đội hạng dưới/yếu hơn đều được gán lợi thế sân nhà ở hai vòng đầu tiên. Được trút bỏ gánh nặng khi phải hành quân tới sân của đội mạnh hơn, cơ hội đi sâu cho các đội yếu sẽ nhiều hơn và hệ quả là kéo được khán giả tới sân, doanh thu từ tiền bán vé và bản quyền truyền hình sẽ tăng. 

Khi Cambridge United (đang chơi ở giải hạng 4 nước Anh) tiếp đón Manchester United trên sân nhà tại Cúp FA, 8127 vé được bán hết sạch. Ai lại không muốn chứng kiến những ngôi sao đẳng cấp thế giới như Wayne Rooney, Radamel Falcao hay David De Gea thi đấu? Đặc biệt là khi họ đối đầu với câu lạc bộ mình cổ vũ, ngay trên sân vận động hàng tuần bạn vẫn đến xem. Và liệu các CĐV của các CLB hạng dưới của Italy cũng muốn xem Carlos Tevez hay Francesco Totti chơi bóng trên sân nhà của họ? 

Phần ngọn cũng cần được thay đổi. Khác với FA Cup được tổ chức bởi Liên đoàn bóng đá Anh (FA) hay DFB-Pokal tổ chức bởi Liên đoàn bóng đá Đức (DFB), Coppa Italia được điều hành bởi những người quản lí tại Lega Serie A. Và chắc chắn rồi, chẳng có ai trong ban điều hành dám hi sinh quyền lợi của những câu lạc bộ đang thi đấu dưới sự quản lí của mình. Điều này càng chứng minh Coppa Italia cần một cuộc cải cách sâu rộng. 

Coppa Italia chỉ là phần nổi của tảng băng bất cập trong khuôn cách tổ chức bóng đá tại Italy. Giải đấu có tiềm năng cực lớn, nhưng lại bị bóp nghẹt bởi lợi ích cục bộ của một nhóm người nhỏ muốn giữ gìn trật tự thống trị. Cùng với sự đi xuống của Serie A trên bình diện châu Âu, Coppa Italia đang dần bị bỏ xa so với các giải đấu cúp cùng cấp độ khác cả về mặt uy tín, chất lượng và sự hấp dẫn. 

Một đất nước có truyền thống túc cầu như Italy không xứng đáng rơi vào hoàn cảnh như hiện nay. Nếu còn vì lợi ích chung của cả nền bóng đá, cỗ máy mang tên Coppa Italia cần được sửa chữa hoàn toàn. Và ngay lập tức. 

---