Franz Beckenbauer: Hoàng đế bóng đá của người Đức

---

Soi Kèo - Để độc giả hiểu rõ thêm về những ngôi sao bóng đá trong quá khứ, chuyên trang tin tức bóng đá Soi Kèo từ nay sẽ liên tục cập nhật về đề tài này, để người xem có được một cái nhìn cận cảnh và khái quát hơn trong sự nghiệp của từng danh thủ.

Người đàn ông Đức này là một vĩ nhân của thế giới bóng đá, một quý ông thực thụ với tài năng và trí tuệ ở tất cả mọi cương vị, một thiên tài xuất chúng đã phát dương quang đại và tạo nên nền tảng cho bóng đá Đức  ngày hôm nay. Trên cương vị cầu thủ, tài năng của ông được đặt cạnh với Pele và Maradona. Trên cương vị HLV, ông hơn hẳn Pele và Maradona khi dẫn dắt  nước Đức đi đến chức vô địch World Cup lần thứ ba trong lịch sử. Trên cương vị quản  lý, ông hơn tất thảy những huyền thoại bóng đá khác khi góp công dựng xây một đế chế Bayern Munich hùng mạnh của ngày hôm nay. Nếu tạo hóa trêu ngươi để Franz Beckenbauer không xuất hiện trên bầu trời nước Đức, lịch sử bóng đá thế giới có lẽ đã phải viết lại. 

Ngày 17/6/1970, sân vận động Azteca ở thủ đô Mexico diễn ra trận bán  kết  giữa Tây Đức và Italia – trận đấu mà sau này chúng ta đều biết như  là trận đấu thế kỷ. Phút 60, Franz Beckenbauer bị trật khớp vai, nhưng ông từ chối ra sân. Thay vào đó, ông cho băng bó cánh tay của mình và chơi hết trận trong  tình trạng này. Vậy là một con người sử thi đã bước ra  từ trang sách. 100.000 người chứng kiến trận đấu ấy trên SVĐ lẫn qua màn hình TV đã lặng người nhìn Beckenbauer với một cánh tay bó chặt trắng toát mà vẫn lăn xả. Người Đức nhìn gương ông, họ chiến đấu đến kiên cường như ông, đã ghi bàn, đã rượt đuổi người Ý cho tới những giây cuối cùng của hiệp phụ. Hình ảnh ấy là một trong những hình ảnh bi tráng nhất của lịch sử bóng đá thế kỷ XX. Lịch sử người Đức đã hứng chịu vô số tủi nhục sau Thế chiến thứ II để vươn lên đứng thứ ba thế giới về kinh tế. Tại nơi ấy, con người Đức, ý chí Đức lột tả qua bóng dáng của “Hoàng đế”, chỉ bằng một trận bóng. 

Ông là một libero. Nhắc đến libero là nhắc ông đầu tiên, và nhắc đến ông là gọi tên vị trí libero, dù rằng nước Ý mới là nơi xuất xứ của vị trí ấy (trong tiếng Ý thì libero có nghĩa là tự do, còn chúng ta gọi là “Hậu vệ quét”). Beckenbauer đã xuất hiện, và khiến thế giới ngỡ ngàng khi không thể miêu tả rõ rệt được phong cách ông trong lần đầu được nhìn ông thi đấu. Một cầu thủ chơi ở hàng hậu vệ nhưng rất kỳ lạ, anh ta linh hoạt di chuyển xuống phía dưới hàng thủ để bọc lót mỗi khi mất bóng bên sân nhà. Anh ta là nút chặn đầu tiên khi đối thủ tấn công từ vòng tròn giữa sân, cũng là người nhô cao lên ở giữa hàng tiền vệ để tổ chức tấn công cho đội nhà mỗi khi có bóng, và khi cần thiết anh cũng sẵn sàng xâm nhập vòng cấm, ập vào dứt điểm như một tiền đạo. 

Đây là một vị trí cực kỳ “kén” người chơi. Libero phải là một kẻ cực kỳ thông minh với một nền tảng thể lực tốt, phải đa năng mọi vị trí và có đầu óc phán đoán tình huống chính xác . Beckenbauer là người đã đưa vị trí này trở thành huyền thoại, đồng thời điều khiển cả đội bóng vây quanh ông. Ông là giá đỡ cho Gerd Muller bắn hạ đối thủ, là chốt chặn trước mặt Sepp Maier, là thiên thần chắp cánh cho Tây Đức và Bayern Munich giành được những vinh quang chói lọi ở thập niên 70 thế kỷ trước. Người ta đã xem ông thi đấu một lần, sẽ không bao giờ quên được chàng trai mảnh khảnh, phong thái thanh lịch đã điều khiển trận đấu ở hàng tiền vệ khi tổ chức thế trận, chỉ huy tất cả từ phía sau hàng phòng ngự khi phòng thủ, và có mặt ở tiền tuyến khi đội nhà tấn công ghi bàn. 

Vị trí libero gần như đã tuyệt chủng trong bóng đá hiện đại, nhưng những gì mà Beckenbauer đã làm cho thế giới bóng đá ngày ông còn thi đấu hệt như thần thoại. Nó man mác buồn về những giá trị cũ đã mất. Rồi khi đến ngày ông giã từ sân cỏ, cả Tây Đức, cả Bayern và tất cả những người hâm mộ “Cỗ xe tăng” hiểu rằng mất mát này lớn đến thế nào. Gia sản ông để lại là một kho báu thành tích và những chiến quả, nhưng cũng là một hố sâu thăm thẳm gọi tên người thay thế. Đức lạc lối cho tới ngày ông quay lại. Trên cương vị HLV, tạo nên ngôi sao mới Lothar Matthaeus và dẫn dắt Đức vô địch World Cup 1990. 

Và ở đây, ta sẽ biết một điều khiến ông trên tầm tất cả. Ông vĩ đại xuyên suốt cả lịch sử World Cup không chỉ trên cương vị cầu thủ (World Cup 1974), Huấn luyện viên (World Cup 1990), mà còn là nhà tổ chức (World Cup 2006). Với Câu lạc bộ, tài năng của ông đưa Bayern giành ba danh hiệu C1 liên tiếp. Sau này còn quay lại Bayern một lần nữa trên cương vị HLV để đưa “Hùm xám” đến với danh hiệu vô địch Bundesliga mùa giải 1994-1995. Cùng với đó, ông cũng đã hai lần giành giải Quả Bóng vàng Châu Âu cho cá nhân mình. 

Ông không chỉ đa tài đa nghệ ở trên sân cỏ, mà còn đa tài đa nghệ khi bước chân vào cương vị lãnh đạo. Người không chỉ quán xuyến tất cả và gồng gánh cả Die Mannschaft, mà còn hoạch định kế hoạch cho nền bóng đá quốc gia này khi rời xa sân cỏ. Beckenbauer là báu vật mà Chúa trời đưa đến cho nước Đức. Như một câu nhận xét đầy súc tích mà một cổ động viên hâm mộ đã nói “Hoàng đế Beckenbauer là bậc thầy về múa rối, ông đứng đằng sau, giật dây, và điều khiển tất cả”. 

Những điều vĩ đại ấy ông làm được vì sao? Bởi trong ông ngoài tài năng thiên bẩm còn là phong cách thanh lịch kiểu Châu Âu cổ điển, không phóng túng như những huyền thoại Nam Mỹ, cũng không mưu mô như người Ý mà đầy nét quý ông và nhiều hoài bão . Ông xứng đáng với tên gọi “Hoàng đế”. Một vị Hoàng đế lỗi lạc, hoàn hảo như triết lý nổi tiếng mà ông đã viết: “Kẻ mạnh chưa chắc đã là kẻ chiến thắng, mà kẻ chiến thắng mới chính là kẻ mạnh.” 

---