Nadal từ Roland Garros đến Wimbledon: Ma lực của vị vua thực sự

Trên khoảnh đất bụi mù ở nước Pháp năm 2010, Nadal đã không có đối thủ thực sự. Nếu như Roger Federer bị Robin Soderling hất văng ngay từ tứ kết thì ngay cả Novak Djokovic hay Andy Murray đều không thể đi sâu sau những thất bại bất ngờ trước các đối thủ được đánh giá nhẹ ký hơn rất nhiều. Chính vì vậy, Rafa như “cá gặp nước”, đánh một loạt 7 trận không để thua set nào, chỉ có 3 set khó khăn khi phải dùng đến loạt tie-break (gặp đồng hương Nicolas Almagro ở tứ kết và tay vợt người Áo, Jurgen Melzer ở bán kết). Ngay cả trận chung kết với Soderling, có cảm tưởng như Rafa chỉ cần “phẩy” tay vài đường vợt đã ôm gọn chức vô địch, tỷ số cách biệt 6-4, 6-2, 6-4 đã minh chứng rõ điều đó.

Vô địch Roland Garros quá dễ dàng, Nadal bước tới thảm cỏ Wimbledon với sự tự tin cao độ dù ở giải Queen's Club khởi động đã bất ngờ để thua Feliciano Lopez ở tứ kết (mà dường như đó là thất bại theo kiểu chiến thuật của Rafa). Từ thời huyền thoại Bjorn Borg với tài năng thiên bẩm đã vô địch cả Roland Garros và Wimbledon trong cùng một mùa giải (từ 1978 đến 1980) thì chỉ có Nadal (2008) và Federer (2009) lặp lại thành tích đó. Nếu với kỳ tích của Federer năm 2009 được cho là bởi không có đối thủ xứng tầm như Nadal (chấn thương và không tham dự Wimbledon 2009) thì với “vua đất nện”, khả năng thích ứng trên 2 mặt sân khác nhau chỉ trong vòng 1 tháng đã đạt đến độ hoàn hảo. Chả trách Bjorn Borg đã nhận xét khi Nadal vô địch Roland Garros 2008 và sau đó là giải khởi động của Wimbledon 2008, Queen's Club: “Sớm muộn gì cậu ấy cũng vô địch Wimbledon sau khi đăng quang trên mặt sân đất nện”. Và sự thực như lời Borg nói, Nadal đã 2 lần có cả Roland Garros và Wimbledon trong cùng 1 năm.

Nadal lần thứ 2 vô địch Roland Garros và Wimbledon trong cùng 1 năm

Ở Wimbledon 2010, đã có lúc NHM tưởng như Nadal đang gặp khó khăn khi trải qua 3 vòng đầu tiên, thì có tới 2 trận tay vợt người Tây Ban Nha phải trải qua tới 5 set mới đánh bại đối thủ. Mà đó chỉ là tay vợt người Hà Lan, Robin Haase hạng 151 thế giới ở vòng 2 và tay vợt người Đức, Philipp Petzschner hạng 41 thế giới ở vòng 3. Không hiểu có phải vì tâm lý không có gì để mất khi đối đầu với tay vợt số 1 thế giới đã giúp cho cả Haase và Petzschner thi đấu ngang ngửa với Nadal trong nhiều thời điểm của trận đấu, đến nỗi trong sau trận với Petzschner, Rafa còn bị ban tổ chức phạt vì tội… liếc mắt tìm sự cứu viện từ ông chú Toni Nadal khi bị đối phương dẫn trước 2-1 sau 3 set. Nhưng có lẽ đó chỉ là “lửa thử vàng” để chứng minh bản lĩnh của Rafa khi cuối cùng tay vợt người Tây Ban Nha cũng dứt điểm được đối thủ trong 5 set. Cả Haase và Petzschner đều có những quả giao bóng nặng, Haase có 28 cú aces và Petzschner có 25 cú aces, trong khi Nadal lần lượt trong 2 trận chủ có 5 và 12 cú aces. Vậy nhưng ở thời điểm quyết định, mọi thứ vẫn nằm trong tầm kiểm soát của “vua đất nện” và đã không có bất ngờ động trời nào xảy ra.

Ở mặt sân đất nện, trái bóng tennis nảy cao và chậm hơn so với các bề mặt sân khác, còn bóng trên sân cỏ có độ nảy thấp và luôn chuội xuống. Không những thế cách di chuyển đánh bóng trên 2 mặt sân cũng có sự khác biệt rất lớn. Vậy nên sau 2 trận thắng nhọc nhằn đó, đã có lúc tưởng như Nadal đang gặp vấn đề trên sân cỏ nhưng thực tế đó chỉ là những trận thăng hoa của những tay vợt ít tiếng và chút ít mất cân bằng của Rafa. Còn sau đó là những trận thắng thuyết phục liên tiếp, trong đó Soderling ở tứ kết, Murray ở bán kết và Berdych ở trận chung kết đều là bại tướng khi gặp Nadal. Chuyện gì đã xảy ra khi từ những trận nhọc nhằn trước đó, Nadal lại trở lại với sức mạnh không thể cản phá?

Nên nhớ cả 3 đối thủ trên đều là những tay vợt có ưu thế trong những quả giao bóng uy lực với vận tốc trên dưới 210 km/h, hơn hẳn Nadal và chắc chắn họ cũng thừa hiểu những điểm mạnh yếu của tay vợt người Tây Ban Nha. Nhưng trong thể thao nói chung và tennis nói riêng, trong một trận đấu, khi ta biết khắc chế điểm yếu và triệt để tận dụng những điểm mạnh thì sẽ là người chiến thắng, Nadal cũng như vậy. Phong cách của “vua đất nện” là lối chơi dựa vào phòng thủ để chuyển hóa sang tấn công. Biết như vậy nhưng với những tay vợt như Soderling và Berdych, họ vẫn tấn công tới tấp hòng đưa Nadal vào thế khó. Những quả đánh sâu sát với đường biên cuối sân (baseline) nhiều lúc lại là thời cơ để Nadal mượn lực trả đòn lại bằng những quả đánh vượt khỏi tầm với (passing shot). Đó là thực tế nhiều tay vợt gặp Nadal đã phải trải qua, tâm lý tưởng như ăn điểm đến nơi nhưng lại bị “vua đất nện” bật ngược trở lại, khiến sau đó liên tiếp là những cú đánh hỏng (unforced error). Mà Nadal lại là tay vợt “sống” nhờ đối phương tự tìm đến cái “chết” bởi… đánh hỏng.

Sau Wimbledon 2010, Nadal sẽ tiếp tục thống trị làng banh nỉ?

Đó là với những trường hợp của các tay vợt chơi tấn công với Nadal. Còn với đối thủ cũng chơi phòng thủ kín kẽ như Murray, Nadal vẫn có những chìa khóa khác để giành thắng lợi, những quả đánh xoáy (topspin) như găm xuống mặt sân cỏ rồi là là theo chiều nảy lên, khiến các tay vợt chỉ còn lắc đầu ngán ngẩm. Những cú thuận tay (forehand) của Nadal luôn đặc biệt, vì Rafa thường sử dụng những cú “reverse forehand” (cầm vợt vòng từ sau ra trước và sau đó vòng ngược qua đầu). Kiểu forehand đó có thể có nhiều tay vợt hay sử dụng (như huyền thoại Pete Sampras và cả Maria Sharapova ở nội dung đơn nữ) nhưng với Nadal, đó chính là sức mạnh. Xét về tốc độ xoay của bóng, những cú forehand của Nadal có độ xoáy khoảng 3.200 vòng/ phút (đỉnh cao có thể tới 5000 vòng/ phút). Hơn nữa cách di chuyển của Nadal luôn khiến đối phương khó đoán định (nôm na như kiểu đeo “mặt nạ” che mặt), vậy nên nhiều khi cả những tay vợt hàng đầu nghĩ đánh bóng sâu về 2 phía cuối sân sẽ giành điểm trước Rafa thì sẽ phải trả giá bởi sự chủ quan.

Đó chưa kể đến vấn đề tâm lý thi đấu, trong khi Nadal từ trước tới giờ nổi tiếng với cái đầu “lạnh”, kể cả trong game có bị dẫn 0-40 hay trong set là 2-5 chăng nữa thì tay vợt người Tây Ban Nha vẫn luôn tự tin với kỹ năng đánh bóng của mình, kể cả điều đó có thể khiến anh mất điểm. Trong khi đó nhiều tay vợt trước thời khắc quyết định thắng thua lại chơi cẩn trọng, thiếu quyết đoán, từ đó càng tạo điều kiện cho Nadal phản công mạnh mẽ trở lại. Vậy nên mỗi khi đối mặt với Rafa, dường như có một “ma lực” từ tay vợt người Tây Ban Nha, từ những cú đánh cho tới khả năng gây sức ép tâm lý khiến nhiều đối thủ trong tốp 10 tay vợt hàng đầu sống trong sự áp đảo đến nghẹt thở và nhanh chóng thất trận. Nếu mọi chuyện cứ diễn biến như vậy, chỉ vài năm tới, Nadal sẽ trở thành vị vua thực sự của làng banh nỉ và con số 14 danh hiệu Grand Slam của Pete Sampras hay cả con số 16 đỉnh cao của Federer, có thể ngày nào đó sẽ phải chào thua trước Rafa.